Χρονική προτίμηση

Ορισμός στο Γλωσσάρι: Η προτίμηση των παρόντων αγαθών έναντι μελλοντικών ίσης ποσότητας· εξηγεί την ύπαρξη του τόκου.

Με απλά λόγια

Αν μας προσφέρουν το ίδιο μήλο σήμερα ή σε έναν χρόνο, διαλέγουμε σήμερα. Χρονική προτίμηση λέγεται αυτή η προτίμηση των παρόντων αγαθών έναντι των ίδιων αγαθών στο μέλλον.

Για να περιμένει κανείς, πρέπει να του προσφερθεί κάτι περισσότερο στο μέλλον. Αυτή η διαφορά είναι ο τόκος. Όσο πιο πρόθυμοι είναι οι άνθρωποι να περιμένουν (χαμηλή χρονική προτίμηση), τόσο περισσότερο αποταμιεύουν και τόσο χαμηλότερο είναι το επιτόκιο της αγοράς.

Παράδειγμα

Ο Ροβινσώνας πιάνει ψάρια με τα χέρια. Αν τρώει λίγο λιγότερο για μερικές μέρες, κερδίζει χρόνο για να φτιάξει ένα δίχτυ· μετά πιάνει πολύ περισσότερα ψάρια. Η θυσία του σήμερα (η αποταμίευση) γίνεται κεφάλαιο (το δίχτυ), που κάνει την εργασία του πιο παραγωγική.

Η αυστριακή ματιάΟ Eugen von Böhm-Bawerk εξήγησε τον τόκο με τη διαφορετική αποτίμηση παρόντων και μελλοντικών αγαθών· ο Mises έδειξε ότι η χρονική προτίμηση είναι κατηγορία κάθε ανθρώπινης δράσης. Όταν η κεντρική τράπεζα ρίχνει τεχνητά τα επιτόκια, παραποιεί αυτό το σήμα και προκαλεί τον οικονομικό κύκλο· όταν ο πληθωρισμός τρώει τις αποταμιεύσεις, τιμωρεί όσους περιμένουν και ευνοεί την κατανάλωση του σήμερα.

Στο πρωτότυπο (αγγλικά)“Time preference is a categorial requisite of human action.”

Ludwig von Mises, Human Action, ch. XVIII, §2 “Time Preference as an Essential Requisite of Action” · mises.org ↗

Οι ορισμοί είναι του Γλωσσαρίου του ιστότοπου· τα παραδείγματα και η «αυστριακή ματιά» είναι ερμηνεία του Πραξεολόγου. Οι σύνδεσμοι προς εξωτερικές πηγές ανοίγουν σε νέα καρτέλα.