Eugen von Böhm-Bawerk

Ο Eugen Böhm, αργότερα Ritter von Bawerk, γεννήθηκε στις 12 Φεβρουαρίου 1851 στο Μπρνο (Brünn) της Μοραβίας. Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης, όπου διάβασε τις «Αρχές της Οικονομικής» (1871) του Carl Menger και έγινε υποστηρικτής τους, χωρίς να είναι μαθητής του· συμφοιτητής του, και αργότερα κουνιάδος του, ήταν ο Friedrich von Wieser. Μετά το διδακτορικό στη νομική (1875) σπούδασε πολιτική οικονομία στη Χαϊδελβέργη, τη Λειψία και την Ιένα.

Δίδαξε στο Πανεπιστήμιο του Ίνσμπρουκ (1881–1889), όπου έγραψε τους δύο πρώτους τόμους του έργου του «Κεφάλαιο και τόκος»: την «Ιστορία και κριτική των θεωριών του τόκου» (1884) και τη «Θετική θεωρία του κεφαλαίου» (1889). Ο τόκος, έδειξε, προκύπτει από ένα απλό γεγονός: οι άνθρωποι αποτιμούν τα παρόντα αγαθά περισσότερο από τα μελλοντικά αγαθά της ίδιας ποσότητας και ποιότητας. Η παραγωγή με «περιφερειακές» μεθόδους, που χρειάζονται χρόνο και κεφαλαιουχικά αγαθά, είναι πιο παραγωγική, και ο καπιταλιστής που πληρώνει μισθούς πριν πουληθεί το προϊόν προκαταβάλλει στους εργάτες ένα εισόδημα· δεν τους εκμεταλλεύεται. Στο «Ο Karl Marx και το κλείσιμο του συστήματός του» (1896) έδειξε ότι ο τρίτος τόμος του «Κεφαλαίου» αντιφάσκει με την εργασιακή θεωρία της αξίας του πρώτου.

Υπηρέτησε τρεις φορές ως υπουργός Οικονομικών της Αυστρίας (1895, 1897–1898 και 1900–1904). Υπερασπίστηκε τον νόμιμο κανόνα χρυσού και τον ισοσκελισμένο προϋπολογισμό, κατάργησε το 1902 την επιδότηση της ζάχαρης και παραιτήθηκε το 1904, όταν οι στρατιωτικές δαπάνες απείλησαν τον προϋπολογισμό. Η μορφή του τυπώθηκε στο χαρτονόμισμα των 100 σελινιών (1984–2002).

Το 1904 επέστρεψε στη διδασκαλία, με έδρα στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης· στο σεμινάριό του φοίτησαν ο Ludwig von Mises και ο Joseph Schumpeter. Το 1911 έγινε πρόεδρος της Ακαδημίας Επιστημών. Το τελευταίο του δοκίμιο, «Εξουσία ή οικονομικός νόμος;» (1914), υποστηρίζει ότι καμία κρατική εντολή δεν καταργεί τους νόμους της αγοράς. Πέθανε στις 27 Αυγούστου 1914 στο Κράμσαχ του Τιρόλου. Ο Mises χαρακτήρισε το «Κεφάλαιο και τόκος» «τη σημαντικότερη συμβολή στη σύγχρονη οικονομική θεωρία».

Πηγές: Mises Institute — Eugen von Böhm-Bawerk (Roger W. Garrison) · Wikipedia — Eugen von Böhm-Bawerk